رسانه‌های غربی حرکت نفتکش‌های ایرانی در آب‌های بین‌المللی را چگونه پوشش داده‌اند؟

رسانه‌های غربی، تهدیدات غیر‌قانونی دولت ترامپ در قبال نفتکش‌های ایرانی را به گونه‌های مختلف بازتاب داده‌اند.
1

معروف: سرانجام چهارمین نفتکش ایرانی (نفتکش فاکسون) حامل فرآورده‌های نفتی از تنگه جبل‌الطارق عبور و حرکت در آب‌های اقیانوس اطلس را آغاز کرد. نفتکش‌های ایرانی در حالی مسیر خود را به سوی آمریکای لاتین می‌پیمایند که وزیر خارجه کشورمان با ارسال نامه‌ای به آنتونی گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد نسبت به تحرکات آمریکا در اعزام نیروی دریایی به منطقه کارائیب با نیت مداخله و ایجاد اختلال و مزاحمت در انتقال سوخت ایران به ونزوئلا هشدار داده است.

مقامات آمریکایی تجارت دوجانبه تهران و کاراکاس را نماد «قدرت‌نمایی ایران» دانسته و تهدید به اعمال «واکنش مناسب» در این خصوص کرده بود. سید‌عباس عراقچی، معاون حقوقی وزارت خارجه کشورمان نیز با احضار سفیر سوئیس نسبت به هر‌گونه تحرک آمریکا در قبال نفتکش‌های ایرانی هشدار داد. سیدعباس موسوی، سخنگوی وزارت خارجه و علی ربیعی، سخنگوی دولت هم تهدیدات واشنگتن را مصداق دزدی دریایی دانسته و تاکید کردند که آمریکا در صورت تعرض به نفتکش‌ها، تاوان سختی را پس خواهد داد. رسانه‌های غربی، تهدیدات غیر‌قانونی دولت ترامپ در قبال نفتکش‌های ایرانی را این‌گونه بازتاب داده‌اند‌:

تجارتی که خوشایند آمریکا نیست
شبکه آلمانی دویچه‌وله در گزارش خود تاکید کرده است که تجارت دوجانبه ایران و ونزوئلا و تلاش این دو کشور برای مقابله با تحریم‌های ایالات متحده آمریکا، خوشایند مقامات کاخ سفید نیست:

«ایران در حال ارسال بنزین و فرآورده‌های نفتی به ونزوئلاست. ارزش این محموله‌ها، ۴۲ میلیون یورو برآورد می‌شود. ایالات متحده آمریکا صادرات نفت هر دو کشور، یعنی ایران و ونزوئلا را تحریم کرده است. ونزوئلا یکی از بزرگ‌ترین ذخایر نفتی جهان را دارد، اما این کشور - در بحران شدید اقتصادی - به بنزین و سایر محصولات مرتبط نیاز دارد. ایران از تهدیدات آمریکا در مسیر تجارت دوجانبه با ونزوئلا شکایت دارد.»

پاسخ سخت احتمالی ایران به آمریکا
شبکه فاکس‌نیوز، وابسته به جمهوری‌خواهان تندرو تاکید کرده است که واکنش آمریکا به حضور نفتکش‌های ایرانی در آب‌های آمریکای لاتین مشخص نیست:

«وزارت خزانه‌داری آمریکا و نیروهای دریایی این کشور، از تلاش برخی کشورها از جمله ایران برای حمل و نقل غیرقانونی در مسیرهای دریایی خبر داده‌اند! ایران و ونزوئلا در حال همکاری با یکدیگر برای دور زدن تحریم‌های آمریکا هستند. ظرفیت حمل سوخت نفتکش‌های ایرانی، ۱۷۵ هزار تن است. ایران به آمریکا هشدار داده است که اگر مانند دزدان دریایی رفتار کند (و به نفتکش‌ها تعرض کند)، پاسخ سختی دریافت خواهد کرد.»

هم‌افزایی تهران و کاراکاس
پایگاه آمریکایی المانیتور در گزارش خود با موضوع ادامه حرکت نفتکش‌های ایرانی به سوی آمریکای لاتین می‌نویسد‌:
«نفتکش‌های ایرانی به‌رغم فشار‌ها و تهدیداتی که از سوی ایالات متحده وجود دارد، در حال حرکت به سوی ونزوئلاست. ونزوئلا سرشار از نفت و عضو اوپک است، اما این کشور آمریکای جنوبی سال‌هاست که بحران اقتصادی را تجربه کرده است. آنچه اکنون مشاهده می‌کنیم، تازه‌ترین مورد از هم‌افزایی ایران و ونزوئلا در مواجهه با تحریم‌های یکجانبه آمریکا محسوب می‌شود.»

واکنش ایران به فشار ترامپ
نشریه تایم، حرکت نفتکش‌های ایرانی به سوی اقیانوس اطلس را نوعی واکنش در قبال تحریم‌های یکجانبه سخت آمریکا می‌داند و می‌نویسد‌:
«برای ایران، حرکت نفتکش‌ها اقدامی در راستای مواجهه با تحریم‌های اقتصادی همه‌جانبه دولت آمریکا محسوب می‌شود؛ اقدامی که ایران برای افزایش قدرت خود (در مقابل آمریکا) از آن استفاده می‌کند. اما این استراتژی و رفتار، می‌تواند منجر به رویارویی دوباره‌ای میان ایران و ایالات متحده آمریکا شود. ما طی یک‌سال اخیر شاهد تنش‌هایی میان دو طرف در خلیج فارس بوده‌ایم.»

حرکت نفتکش‌های ایرانی در میان فشار‌های آمریکا
روزنامه واشنگتن‌پست نیز استمرار حرکت نفتکش‌های ایرانی در آب‌های بین‌المللی را این‌گونه تحلیل می‌کند: «حرکت اخیر نفتکش‌های ایرانی به سوی ونزوئلا و مبادله‌ای که میان این دو کشور انجام می‌گیرد، جزئی از یک توافق بزرگ‌تر میان دو طرف، در‌خصوص مواجهه با تحریم‌های آمریکا محسوب می‌شود. این موضوع با واکنش (تهدید) مقامات آمریکایی و پاسخ مقامات ایرانی رو به رو شده است. تحلیلگران در‌خصوص تشدید تنش‌ها میان ایران و ایالات متحده، آن هم در دوران فراگیری ویروس کرونا هشدار داده اند.»

رسانه‌های غربی حرکت نفتکش‌های ایرانی در آب‌های بین‌المللی را چگونه پوشش داده‌اند؟

نماد‌های ناکامی ترامپ
روزنامه نیویورک تایمز، ضمن انتشار خبر احضار سفیر سوئیس (به عنوان کشور حافظ منافع آمریکا در تهران) به وزارت خارجه ایران نوشت: آن هم علی رغم حمایت دولت آمریکا از خوان گایدو و دیگر مخالفان، دولت مادورو با کمک متحدانش مانند ایران، روسیه و کوبا و چین در قدرت باقی مانده و به نماد ناکامی ترامپ تبدیل شده است. از سوی دیگر، آمریکا پس از خروج از برجام با تمامی توان خود به اعمال تحریم‌های یکجانبه گسترده علیه ایران ادامه داده است. مراودات ایران و ونزوئلا و به‌خصوص ماجرای حرکت نفتکش‌های ایرانی به سوی این کشور، باید در چنین فضایی مورد تحلیل قرار گیرد.

آنچه رسانه‌های غربی نمی‌گویند
چنانچه در اکثر مطالب توصیفی و تحلیلی هدفمند رسانه‌های غربی در ماجرای حرکت نفتکش‌های ایرانی در آب‌های بین‌المللی مشخص است، این رسانه‌ها قصد ندارند به سوال و دغدغه اصلی در این خصوص پاسخ دهند: این‌که اساسا حرکت یک یا چند نفتکش در آب‌های بین‌المللی و آزاد، برای تجارت با یک کشور دیگر به لحاظ حقوقی چه مانعی دارد؟ واقعیت امر این است که حتی طرح این سوال ساده، منجر به محکومیت صد درصدی واشنگتن در نزد افکار عمومی و مخاطبان رسانه‌های غربی خواهد شد.

باید تاکید کرد که تحریم‌های یکجانبه واشنگتن علیه کشور‌هایی مانند ایران و ونزوئلا، قابل تعمیم به دیگر کشور‌های دنیا نیست. همچنین بر‌خلاف آنچه فاکس‌نیوز و برخی شبکه‌های وابسته به کاخ سفید در گزارش‌های خود القا کرده‌اند، تجارت دو یا چند کشوری که هدف تحریم‌های یکجانیه آمریکا قرار دارند، مصداق دورزدن غیر‌قانونی تحریم‌ها نیست! آنچه در این میان غیر قانونی محسوب می‌شود، تحریم‌های یکجانبه آمریکاست، نه تلاش ایران، ونزوئلا و دیگر کشور‌های مورد تحریم در دور زدن آنها. آنچه مسلم است این‌که مقامات آمریکایی، خود نسبت به مخدوش بودن هرگونه ادعای حقوقی خود در قبال حرکت کشتی‌های ایرانی در آب‌های بین‌المللی آگاه هستند. با این حال، عدم پرداختن به این موضوع در رسانه‌های آمریکایی و اروپایی جای بسی تامل دارد. تحلیل محتوای ساده گزارش رسانه‌های غربی نشان می‌دهد که آن‌ها بدون تلاش برای قضاوت بی‌طرفانه در‌خصوص اقدام آمریکا، بر ابعاد استراتژیک ماجرا متمرکز شده و دغدغه اصلی مخاطبان خود، مبنی بر چرایی تهدیدات کاخ سفید در قبال نفتکش‌های ایرانی را به صورت عامدانه نادیده انگاشته‌اند. رویکرد رسانه‌های غربی در انعکاس اخبار و تحلیل‌های مربوط به حرکت نفتکش‌های ایرانی در آب‌های بین‌الملل، بار دیگر نشان می‌دهد که میان جریان سیاسی و رسانه‌ای حاکم بر کشور‌های غربی، ارتباط مستقیم و تنگاتنگی وجود دارد.

منبع: روزنامه جام جم 

دسته بندی